Brusno / zeszyt kamienia

Roztocze Wschodnie · okolice Horyńca-Zdroju

Kamień,który pamięta.

Ten sam jasny materiał służył do mielenia ziarna i upamiętniania ludzi. W Starym Bruśnie geologia spotyka się z pracą rąk i historią zanikłej wsi. Wybierz, na co patrzysz — zdjęcie zostaje to samo, zmienia się sposób jego czytania.

Wybierz soczewkę

01 / Od morza do wapienia

Najpierw była skała.

Miejscowi kamieniarze korzystali z mioceńskich wapieni. Ich skład wiąże się z dawnym środowiskiem morskim; artykuł Geoheritage opisuje m.in. szczątki organizmów budujących skałę. Łatwość wydobycia i obróbki pomogła rozwinąć miejscowe rzemiosło.

Geologia: Brzezińska-Wójcik i Skowronek, 2020, s. 4–5

Spójrz jeszcze raz

Porównaj jasne i ciemne powierzchnie krzyży. Czy sam kolor wystarczy, by rozpoznać rodzaj kamienia?

Kamienne krzyże na cmentarzu w Starym Bruśnie, w otoczeniu drzew i zieleni
Stare Brusno. Kamień pozostał w krajobrazie.Fot. Henryk Bielamowicz, 2019 / Wikimedia Commons / CC BY 3.0. Pełny kadr, bez przycięcia.
25

stanowisk powiązanych z ośrodkiem bruśnieńskim opisano w badaniu: od kamieniołomu po nagrobki.

Geoheritage, 2020 · tabela 1

Także w Horyńcu

Inwentaryzacja obejmuje wapienne nagrobki i kaplicę Ponińskich na cmentarzu w Horyńcu-Zdroju. To drugi punkt odniesienia do oglądania kamienia: szukaj różnic między prostym krzyżem a elementem architektury.

Geoheritage, 2020 · stanowiska 13 i 24

Oglądaj z szacunkiem

Cmentarz jest miejscem pochówku. Czytaj z dystansu; zostaw kamień, porosty i roślinność na miejscu. Nie czyść liter i nie wykonuj odcisków. Do porównania wystarczą uważne spojrzenie, fotografia i własna notatka.

Do dalszego czytania