Trygław
OKAZ 01Tychowo · Pomorze Zachodnie
Ciemnoszary paragnejs
Publikacja PIG opisuje Trygława jako skandynawski paragnejs. Podaje około 700 m³ objętości; to szacunek, nie wynik współczesnego skanowania.
Źródło: A. Ber, opis Trygława, s. 79Pomorze Zachodnie · trzy głazy narzutowe
Kamień ma historię.
Nie zawsze ma adres.
Lądolód przyniósł na Pomorze skały z północy. Odczytaj trzy okazy: czym są, co wiemy o ich podróży i gdzie kończy się pewność.
Wybierz głaz
Fotografia jest chwilowo niedostępna. Otwórz jej stronę źródłową poniżej.
Jak przemieścić skałę?
Trzy etapy, nie linia na mapie
Głaz narzutowy leży z dala od skał, z których pochodzi. PIG wyjaśnia tę obecność transportem przez czwartorzędowy lądolód ze Skandynawii.
Pobranie
Materiał skalny trafia do przemieszczającego się lodu.
Transport
Lód przenosi materiał. Po drodze skała może ulegać ścieraniu.
Pozostawienie
Po zaniku lodu zostają głazy oraz osady: gliny, piaski i żwiry.
Schemat mechanizmu. Nie przedstawia trasy żadnego z okazów, czasu podróży ani przebiegu lądolodu. Podstawa: PIG [1].
Największy, ale nie najprostszy
PIG wskazuje Trygława jako największy głaz narzutowy w Polsce. Rysy lodowcowe na jego powierzchni są przywołane jako ślad transportu przez lądolód ostatniego zlodowacenia. Okolice Vidbo lub Uppsali autor podaje jako prawdopodobne źródło — nie pewny punkt startu.
Trygław: skała, transport i hipoteza [2]Nazwa nie jest analizą skały
W tabeli PIG Szwedzki Kamień figuruje jako granitognejs, a Głaz Omszały jako granit. Samo słowo „szwedzki” nie ustala miejsca pochodzenia. W tym źródle nie podano dla nich konkretnego skandynawskiego obszaru macierzystego.
Arkusz Szczecin: tabela 7, pozycje 22–23 [3]Źródła do odczytu
- Jerzy Gągol, PIG — Skąd się wzięły głazy narzutowe? Mechanizm transportu i osady pozostawione przez lądolód.
- Andrzej Ber — Preliminary list of the Quaternary geosites…, s. 79 Opis Trygława, rozpoznanie paragnejsu i ostrożnie wskazane okolice Vidbo/Uppsali.
- PIG — Objaśnienia do Mapy geośrodowiskowej Polski, arkusz Szczecin, tabela 7 Nazwy, lokalizacja i typy skał dwóch głazów Puszczy Bukowej.
Ten miniatlas pomaga czytać dowody. Przed przygotowaniem przewodnika terenowego trzeba osobno sprawdzić aktualne zasady dostępu i stan dojść do każdego głazu.